Ta strona używa Cookies. Korzystając ze strony wyrażasz zgodę na używanie cookie, zgodnie z aktualnymi ustawieniami przeglądarki.
x

Światowy Dzień Sprzeciwu Wobec Tam

Na świecie istnieje około 45 000 tam, czyli wielkich zapór wodnych. Światowy Dzień Sprzeciwu Wobec Tam to inicjatywa społeczna skupiona wokół amerykańskiej organizacji International Rivers Network, której celem jest przekazywanie wiedzy o negatywnych skutkach budowy wielkich zapór wodnych zarówno dla ludzi, jak i środowiska. Ten dzień jest właśnie dziś – 14 marca.

Zapory wodne były budowane od tysięcy lat w celu zapobiegania powodziom, pozyskiwania energii i magazynowania wody. Obecnie niemal połowa rzek na całym świecie została przegrodzona co najmniej jedną wielką zaporą. Doświadczenia pokazują jednak, że tamy nie przynoszą takich korzyści jakich się spodziewali ich zwolennicy. „Ujarzmianie” rzek i zdobywanie takim sposobem przestrzeni życiowej spowodowało duże, a niekiedy wręcz nieodwracalne straty w ekosystemach rzek i ich dolin. Zmieniając środowisko fizyczne rzek i ich dolin, człowiek wpływa na warunki życia roślin i zwierząt, niszczy roślinność wraz z związanymi z nią zwierzętami poprzez prace wykonywane w korycie rzeki lub w dolinie. Jednocześnie odkryto również, że istnieją bardziej zrównoważone, trwałe i tańsze sposoby zaspokojenia zapotrzebowania na wodę i energię. A by zapobiegać powodziom należy zwiększyć retencję - szczególnie glebową, leśną, dolinową, polderową, w małych zbiornikach zaporowych. 

Budowy stopni wodnych i zbiorników zaporowych zaliczane są do najbardziej niekorzystnych dla przyrody. Powodują przerwanie ciągłości rzeki, a więc transportu rumowiska wleczonego, przerwanie szlaków wędrówek ryb i możliwości przemieszczania się w górę rzeki niektórych gatunków zwierząt bezkręgowych. Część stopni wodnych pozbawiona jest przepławek dla ryb. W efekcie obserwuje się redukcję liczebności ryb.

 

Problem tam dotyczy także Polski. Od wielu lat toczy się spór o budowę zapory w Nieszawie, czyli na 703, 75 km Wisły (choć ścisłe umiejscowienie tamy ulega ciągle niewielkim zmianom w planach). Niemniej przewidywany koszt budowy tej zapory wraz towarzyszącą infrastrukturą wyniesie 3, 5 mld zł.


Głównym celem budowy kolejnego stopnia na Wiśle (pierwszy znajduje się we Włocławku) jest zapewnienie bezpieczeństwa powodziowego, a przy okazji wykorzystanie nurtu rzeki do produkcji energii. Specjaliści wskazują, że konstrukcja zbudowanej w latach 1963-1970 zapory we Włocławku, bez przewidzianego w pierwotnych planach kolejnego stopnia, jest zagrożona wskutek ciągłego podmywania. Inwestycja ma jedak bardzo wielu przeciwników, którzy mówią o jej fatalnym wpływie na środowisko. 

Kilka lat temu, Piotr Nieznański ówczesny kierownik Działku Ochrony Przyrody WWF Polska w sprawie stopnia w Nieszawie mówił: Nowy stopień na Wiśle powodowałby znaczące i trwałe straty na terenach Natura 2000. Przy istniejących innych wariantach zapewnienia bezpieczeństwa stopnia we Włocławku - a tym bardziej innych możliwościach produkcji energii - taka inwestycja zgodnie z prawem polskim i unijnym nie może być zrealizowana. Kolejne porozumienia i listy intencyjne tej sytuacji nie zmienią. Trudno nam zaakceptować fakt, że Ministerstwo Środowiska nie potrafi stanowczo i zdecydowanie uświadomić tego potencjalnym inwestorom. Profesor Ryszard Bartel z Instytutu Rybactwa Śródlądowego dodaje, że: Stopień Włocławek wyrządził ogromne szkody wśród ryb: walnie przyczynił się do wymarcia w dorzeczu Wisły powyżej Włocławka troci wędrownej i do załamania się populacji certy niegdyś bardzo licznie tu poławianej. W zbiorniku Włocławskim wzrosła tylko liczba obcych i inwazyjnych gatunków ryb, co oznacza degradację ichtiofauny. Krajowa Komisja Ocen Oddziaływania na Środowisko stoi na stanowisku, że skutecznym wariantem alternatywnym dla nowej zapory byłaby budowa niskiego progu piętrzącego bezpośrednio poniżej tamy, przedsięwzięcie to byłoby zdecydowanie tańsze i mniej szkodliwe dla środowiska. 

 

Źródła:

www.ekoportal.eu: Wpływ budowli hydrotechnicznych na środowisko, Kinga Wójcikowska

www.tnz.most.org.pl: Negatywny wpływ zabudowy hydrotechnicznej rzek na przyrodę, Wojciech Jankowski

www.pracownia.org.pl: Rzeka wciąż żywa, Grzegorz Krysztoforski

www.teraz-srodowisko.pl: Zarząd woj. kujawsko-pomorskiego chce budować zaporę na Wiśle 

 

Przeczytaj także

Zielona Ręka - dziękujemy

2 listopad 2021
W naszym programie aktywnej edukacji ekologicznej w roku 2021 uczestniczyło ... aż 730 tysięcy 237 uczestników
Dołącz do akcji, w której rowerowe kilometry zamieniamy na jedzenie, warzywa, dla zwierząt!

ARKA ocalona

27 paźdzernik 2021
Środki z akcji "Rzeczy dla zwierząt" i "Rower Pomaga zwierzętom" przeznaczyliśmy na wykupienie klaczy ARKA z transportu na rzeź

Rower Pomaga 2021

19 paźdzernik 2021
Rozdaliśmy 21 rowerów dzieciom z domów dziecka
Posadź drzewo i dopisz go na stronie ksiazkazadrzewo.pl, wybierz książkę, a my ci ją wyślemy!
Listy Dla Ziemi
Rower pomaga
Kup deske
Dzień Dobrych Uczynków

Jesteśmy na Facebooku

Copyright © 2014 Fundacja Arka